Partum

Autor: Ewa Par­tum, 2012/​13, Instalacja

Gdy nad­cho­dzi czas, by idea się zre­ali­zo­wała nic nie jest w sta­nie tego zasto­po­wać. Ewa Par­tum mówi „ nic nie zatrzyma idei sztuki, tej sztuki, któ­rej czas nad­szedł. Tak jak nie da się zatrzy­mać rewo­lu­cji czy innych ruchów spo­łecz­nych dążą­cych do wol­no­ści”. Insta­la­cja wpi­suje się w linię pro­jek­tów Ewy Par­tum, nawią­zu­ją­cych do ozna­ko­wa­nia dro­go­wego. Już jej wcze­sna insta­la­cja „Legal­ność prze­strzeni” [1971] uży­wała zna­ków dro­go­wych w kon­tek­ście indy­wi­du­al­nych swo­bód w prze­strzeni mia­sta, a zna­cząca część dorobku artystki to istotne komen­ta­rze  doty­czące obec­no­ści kobie­cego pod­miotu w prze­strzeni publicz­nej. Ta zaś naj­now­sza, z 2012 roku,  wyko­rzy­stuje fizyczną barierę moco­waną na powierzchni dróg, ulic i zauł­ków. Spo­wal­niacz powo­duje dosto­so­wa­nie się do ogra­ni­czeń pręd­ko­ści na uli­cach i osie­dlach. Wymu­sza on na kie­rowcy pod­da­nie się rygo­rowi zwol­nie­nia stwa­rza­jąc zagro­że­nie dla zawie­sze­nia samo­chodu. Mani­fe­stuje tym samym brak zaufa­nia do użyt­kow­nika drogi, który jest nie­prze­wi­dy­wal­nym kom­po­nen­tem sytu­acji ruchu i zmiany. Par­tum wska­zuje, że sztuka prze­kra­cza gra­nice, nie pod­po­rząd­ko­wuje raz usta­lo­nym zasa­dom, i ze swej natury nie jest prze­wi­dy­walna i nie­moż­liwa do skon­tro­lo­wa­nia. Rola sztuki jest według niej ponad­sys­te­mowa, wymy­ka­jąca się ogra­ni­cze­niom, regu­la­cjom czy pro­ce­du­rom. Klu­czo­wym poję­ciem jest tu czas, wła­ściwy moment, w któ­rym reali­zuje sie wielka idea poli­tyczna czy artystyczna.